Einkenni gróðurs og rofs

Nokkur auðgreinanleg einkenni gróðurs og rofs eru lögð til grundvallar í ástandsflokkuninni. Þau eru:

ROFDÍLAR eru sár í gróðurþekju þar sem ber jarðvegur er við yfirborð. Við mikið beitarálag getur gróðurþekja látið undan og dílarnir tekið að myndast. Rofdílar geta verið undanfari enn alvarlegra rofs og gróðureyðingar.

ÞÚFUR verða oft mjög áberandi í landi þar sem beit er óhófleg. Stafar það aðallega af því að þær verða sýnilegri þegar land er nauðbitið og eins er líklegt að mikil beit ýti undir þúfnamyndun, þær verði hærri og brattari. Við langvarandi ofbeit og traðk taka þúfur gjarnan að rofna, sem er ótvírætt merki um mjög slæmt ástand.

BEITARUMMERKI á gróðri. Hér er átt við hve sýnileg beitin er þegar litið er yfir land og gróður skoðaður. Ef beit er lítil eða hófleg sjást hennar vart merki, gróður er rjóðurbitinn eða toppóttur. Með vaxandi beitarálagi fer að sjá meira á gróðri, hann verður jafnbitinn og snöggur um allt landið.

PUNTUR getur verið gagnlegt einkenni, þar sem góður hrossahagi einkennist oftast af grösum og störum. Ef beit er lítil verður blómgun plantna yfirleitt mikil og puntur og fræöx mjög áberandi. Þar sem beit er þung verður lítið um punt og hann getur horfið með öllu þegar ástand er orðið mjög slæmt.

SINA gefur ágæta vísbendingu um gróður-nýtingu. Á haustin sölna grös og sina verður eftir á landinu og hlífir því yfir veturinn. Það er vanalega merki um óhóflega nýtingu og slæmt ástand haga þegar land er sinulaust með öllu.

UPPSKERA er mjög gagnlegt einkenni sem gefur vísbendingu um gróðurnýtingu. Hér er átt við magn lifandi gróðurs og sinu sem er til staðar á hverjum tíma. Þar sem beit er engin eða lítil verður yfirleitt mikil uppskera er líður fram á sumar, þ.e. land er loðið, en uppskera fer minnkandi með auknu beitarálagi.

 

 

Síðast uppfært 01.08.2000
joi@rala.is

 

1997 ©

http://www.rala.is/umhvd/hhagar/